Nowe badanie przeprowadzone przez zespół z Instytutu Badań nad Rakiem (Institute of Cancer Research) w Londynie wykazało, że ultra-czuły test krwi może przewidzieć nawrót raka piersi u pacjentek wysokiego ryzyka na długo przed jego faktycznym wystąpieniem. Wyniki badania zostały zaprezentowane na dorocznym spotkaniu Amerykańskiego Towarzystwa Onkologii Klinicznej w Chicago (ASCO 2024).
Jak działa nowy test?
Badacze wykorzystali nową formę płynnej biopsji do wykrywania minimalnych ilości DNA nowotworowego, które pozostają w ciele pacjentki po leczeniu wczesnego raka piersi. Proces ten polega na analizowaniu próbek krwi pod kątem obecności krążącego DNA nowotworowego (ctDNA), które jest uwalniane do krwi przez komórki rakowe.
W przeciwieństwie do większości obecnych testów, które używają sekwencjonowania całego eksomu (WES) – techniki skupiającej się na sekwencjonowaniu fragmentów DNA kodujących białka – w tym badaniu zastosowano sekwencjonowanie całego genomu (WGS). Ta metoda pozwala na zidentyfikowanie do 1800 mutacji, co czyni test znacznie bardziej czułym i umożliwia wykrycie większej liczby zmian związanych z rakiem w DNA pacjentki.
Przebieg badania
W badaniu uczestniczyło 78 pacjentek z różnymi typami wczesnego raka piersi: 23 z potrójnie negatywnym rakiem piersi, 35 z HER2+ rakiem piersi, 18 z rakiem piersi receptorowym na hormony i dwie z nieznanym podtypem. Próbki krwi były pobierane w kilku kluczowych momentach: podczas diagnozy przed terapią, po drugim cyklu chemioterapii, po operacji oraz co trzy miesiące w pierwszym roku. Następnie próbki były pobierane co sześć miesięcy przez kolejne pięć lat.
Wyniki badania
Wyniki pokazały, że wykrycie ctDNA po operacji lub w trakcie okresu obserwacji wiązało się z wysokim ryzykiem nawrotu raka i gorszymi wynikami ogólnego przeżycia. Molekularną resztkową chorobę wykryto u wszystkich 11 pacjentek, które miały nawrót raka. Średni czas do klinicznego nawrotu wynosił 15 miesięcy, co stanowi wzrost o ponad trzy miesiące w porównaniu do obecnych testów we wszystkich typach raka piersi. Najdłuższy czas do klinicznego nawrotu wynosił 41 miesięcy.
U żadnej z 60 kobiet, u których ctDNA nie zostało wykryte, nie doszło do nawrotu raka w okresie obserwacji. Trzy pacjentki miały wykryte ctDNA podczas okresu obserwacji, ale nie miały nawrotu raka do końca badania. Mediana przeżycia dla pacjentek, u których wykryto ctDNA, wynosiła 62 miesiące, a dla pacjentek, u których nie wykryto ctDNA, mediana przeżycia nie została osiągnięta.
Dołącz do nas!
Tu znajdziesz przygotowane specjalnie dla Ciebie darmowe wsparcie w zmaganiach z rakiem!
Znaczenie badań
Testowanie krwi na obecność ctDNA pozwoli na diagnozowanie powrotu raka na bardzo wczesnym etapie, co może umożliwić wcześniejsze rozpoczęcie leczenia i zwiększenie szans na przeżycie. Profesor Nicholas Turner, jeden z głównych badaczy, podkreśla, że konieczne są dalsze badania, aby udowodnić, czy wykrywanie resztkowej choroby molekularnej może kierować terapią w przyszłości. Obecnie trwa badanie TRAK-ER w Royal Marsden, które używa innego testu molekularnego do identyfikacji ctDNA i przewidywania nawrotu raka piersi receptorowego na estrogeny.
Dr Isaac Garcia-Murillas zaznacza, że ultra-czułe testy krwi mogą oferować lepsze podejście do długoterminowego monitorowania pacjentek z wysokim ryzykiem nawrotu raka. Dzięki tym testom możliwe jest wykrycie minimalnej ilości komórek rakowych, które mogą pozostać w ciele po leczeniu, i które są niewidoczne na standardowych skanach kontrolnych.
Wsparcie dla pacjentek
Dr Simon Vincent z organizacji Breast Cancer Now, która współfinansowała badanie, podkreśla, że wczesne wykrycie jest jednym z najważniejszych narzędzi w walce z rakiem piersi. Wyniki tego badania są bardzo obiecujące, ponieważ mogą umożliwić wcześniejsze leczenie i zapobieganie nawrotowi raka, zanim stanie się on nieuleczalny.
Autorka: Magdalena Bojko
Źródła:
