Jak dbać o siebie, gdy wspieramy bliską osobę w chorobie onkologicznej

Facebook
Twitter
LinkedIn
Email

Choroba‌ ‌onkologiczna‌ ‌‌stanowi‌ ‌ ‌ogromną zmianę‌ nie tylko w‌ ‌codzienności‌ pacjenta, ale też ‌osób‌ ‌wspierających chorego. Towarzyszenie pacjentowi onkologicznemu w jego zmaganiach z chorobą wymaga od bliskich sporych nakładów energii. Osoba wspierająca musi znaleźć w sobie siłę, by wyręczać osobę chorą w wielu czynnościach fizycznych, takich jak m. in. obowiązki domowe, pomoc logistyczna w transporcie do placówek medycznych czy codzienna pomoc opiekuńcza. Jednak niezależnie od siły fizycznej, osoba wspierająca powinna zadbać również o to, by wzmocnić swoją psychikę. Dzięki temu będzie mogła być skutecznym wsparciem dla chorego w tych trudniejszych momentach na drodze leczenia.

Niezależnie‌ ‌od‌ ‌‌ ‌posiadanych przez nas zasobów, kompetencji‌ ‌i‌ ‌różnic‌ ‌indywidualnych,‌ ‌wsparcie‌ ‌i‌ ‌współtowarzyszenie‌ ‌w‌ ‌procesie‌ ‌leczenia‌ ‌jest‌ ‌‌ ‌szczególnym doświadczeniem, także‌ ‌dla‌ ‌osoby wspierającej.‌ ‌  Warto więc dobrze się przygotować do tego zadania.

Rola osoby wspierającej pacjenta

Osoba wspierająca ‌towarzyszy‌ ‌choremu‌ ‌w‌ ‌procesie‌ ‌kuracji ‌i‌ ‌mierzenia‌ ‌się‌ ‌z‌ ‌chorobą.‌  Niejednokrotnie osoby te stają‌ ‌przed‌ ‌wieloma‌ ‌wyzwaniami‌, związanymi z nową rolą, równocześnie‌ ‌będąc‌ ‌‌ osobami ‌aktywnymi zawodowo,‌ ‌posiadającymi‌ ‌także‌ ‌swoje‌ ‌obowiązki.

W‌ ‌zależności‌ ‌od‌ ‌etapu‌ ‌choroby‌ ‌i‌ ‌leczenia,‌ ‌relacji‌ ‌‌rodzinnych czy ‌przyjacielskich,‌ ‌stosunku‌ ‌rodziny‌ ‌i‌ ‌chorego‌ ‌do‌ okoliczności choroby ‌ ‌oraz‌ ‌dotychczasowych‌ ‌doświadczeń‌ ‌z‌ placówkami medycznymi ‌ ‌i‌ ‌osobami‌ ‌leczącymi,‌ ‌rodzina‌ ‌i‌ ‌bliscy‌ ‌chorego‌ ‌ dążą przede wszystkim do:‌ ‌

Podoba Ci się to co robimy? Nasze działania są możliwe dzięki regularnym darowiznom od indywidualnych osób. Pomóż nam walczyć dalej! Dołącz do Pogromców Raka!

  • zdobycia wiarygodnych ‌informacji dotyczących leczenia;
  • poszerzania własnych kompetencji, dotyczących prawidłowego wspierania‌ ‌chorego;
  • poznania sposobów na wsparcie ‌ ‌dla‌ samych ‌siebie‌ ‌w danej sytuacji;
  • uświadomienia sobie ‌możliwości‌ ‌odreagowania‌ ‌nagromadzonych‌ ‌emocji‌;‌
  • opanowania sposobów‌ ‌ radzenia ‌sobie‌ ‌z‌ ‌ ‌trudnymi‌ ‌okolicznościami;
  • stopniowej akceptacji możliwej ‌‌ ‌zmiany‌ ‌struktury‌ ‌rodziny.‌ ‌

Ta dość obszerna lista wyzwań jest wplatana przez osobę wspierającą w codzienny, dotychczasowy grafik zadań. Jest to najczęściej spore wyzwanie organizacyjne. Zdarza się też, że tego rodzaju zmianom towarzyszy silny stres. Dochodzą też trudne emocje związane z przeżywaniem kolejnych etapów choroby osoby bliskiej.

Pojawia‌ ‌się‌ ‌silne‌ ‌poczucie‌ ‌odpowiedzialności,‌ ‌lęk‌ ‌przed‌ ‌możliwymi, przyszłymi komplikacjami.‌ ‌W‌ ‌tym‌ ‌samym‌ ‌momencie,‌ ‌gdy‌ ‌służymy‌ ‌wsparciem‌ ‌i‌ ‌pomocą,‌ ‌sami‌ ‌powinniśmy‌ ‌umieć ‌z‌ ‌niej‌ skorzystać.‌ Warto skierować się po pomoc do specjalisty‌ ‌psychoonkologa ‌czy ‌psychologa.

Pomoc psychoonkologa

Psychoonkolog to inaczej psycholog, który specjalizuje się w pomocy osobom chorym onkologicznie oraz ich bliskim.

Pomoc‌ ‌psychologiczna‌ ‌nakierowana‌ ‌jest‌ ‌w głównej mierze na:‌ ‌

  • zmniejszenie oddziaływania stresu związanego z nadmiarem różnych informacji odnośnie choroby, które wywołują lęk;
  • poszerzanie ‌wiedzy‌ ‌o‌ ‌ważnych‌ ‌aspektach,‌ ‌związanych z chorowaniem ‌ ‌i‌ ‌kuracją;
  • zmianę negatywnego nastawienia do procesu‌ ‌diagnozowania i ‌leczenia,‌;
  • zmianę obecnego stylu życia i wypracowanie nowego sposobu funkcjonowania w świecie;
  • wykorzystanie doświadczenia, jakim jest choroba dla rozwoju osobistego i zmiany;
  • postawienie zasadniczych pytań egzystencjalnych;
  • poprawienie relacji z bliskimi i otoczeniem.

Oprócz spotkań indywidualnych z psychologiem czy psychoterapeutą, wiele placówek specjalistycznych i szpitali onkologicznych oferuje spotkania w ramach tzw. grup wsparcia, czyli wspólnych rozmów ludzi przeżywających podobne problemy.

Osoba wspierająca często funkcjonuje bardzo intensywnie, „na wysokich obrotach”. Dlatego wskazane jest, aby sama mogła skorzystać z tego rodzaju pomocy. Ważne są także działania służące regeneracji zasobów, czyli wewnętrznych możliwości, jakie są wykorzystywane w intensywnym procesie pomocy. Regeneracja zasobów to działania skupione na relaksacji, odpoczynku, dbaniu o siebie, wsparciu własnego zdrowia fizycznego oraz psychicznego.

Rodzaj pomocy, z jakiej może skorzystać wspierający, zależny jest od etapu choroby, w którym obecnie znajduje się bliski. Inne propozycje należy wziąć pod uwagę w czasie stawiania diagnozy, odmienne opcje w czasie leczenia długoterminowego, remisji, a jeszcze inne warianty w czasie leczenia paliatywnego oraz po śmierci chorego.

Jak rozpoznać, że potrzebujemy pomocy?

Osoba wspierająca powinna zwrócić uwagę na poniższe aspekty, które zdecydowanie mogą wpłynąć na wyczerpanie się wewnętrznych zasobów:

  • nieustanny lęk przed nawrotem choroby oraz towarzyszące temu określone zachowania;
  • możliwe zmiany egzystencjalne;
  • wymagania chorego, którym rodzina/wspierający nie jest w stanie sprostać;
  • nadmierna koncentracja na chorym i metodach jego leczenia.

Psychoonkolog może udzielić stosownego wsparcia w obszarze nowych problemów pojawiających się w związku z chorobą. Może także przyczynić się do usprawnienia procesu adaptacyjnego do nowej sytuacji. Towarzyszyć będzie w zmianach pojawiających się w relacjach i kształtowaniu się nowych. Usprawni proces komunikacji, przybliży sposoby znajdywania czasu dla siebie, a także udzieli wsparcia w podejmowaniu wyzwań.

Autorka: mgr Natalia Fuchs-Dzierżyc, Psychoonkolog, HARMONIA Poradnia Zdrowia Psychicznego Grupa LUX MED 

Wszystkie prawa do materiałów dostępnych na stronie są zastrzeżone. Kopiowanie zawartości wymaga zgody Fundacji.
Przeczytaj treść noty prawnej.Struktura i układ graficzny serwis internetowy stanowią wyłączną własność Fundacji Onkologicznej ALIVIA oraz podlegają ochronie na podstawie ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U.2019.1231 t.j. z dnia 2019.07.03). Jakiekolwiek drukowanie lub kopiowanie informacji, tekstów, zdjęć, innych elementów graficznych, jak również znaków towarowych zamieszczonych na stronie internetowej bez uprzedniej pisemnej zgody Fundacji Onkologicznej ALIVIA jest zabronione. Nazwy handlowe, nazwy produktów lub inne oznaczenia zmieszczone w serwisie internetowym stanowią zarejestrowane znaki towarowe zastrzeżone przez ich właścicieli i zostały użyte wyłącznie w celach informacyjnych.

Zostań podopiecznym!

Zostań Podopiecznym Fundacji Alivia! Pacjenci onkologiczni często zmagają się nie tylko z chorobą, ale także z poważnymi problemami finansowymi.