Polska wciąż mierzy się z wyzwaniem, jakim jest niska zgłaszalność na badania przesiewowe oraz niewystarczający poziom szczepień profilaktycznych przeciwko HPV. Jak przełamać te bariery i osiągnąć cele Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) w obszarze eliminacji nowotworów HPV-zależnych? Temu tematowi poświęcono ekspercki panel dyskusyjny zorganizowany w Poznań Congress Center w ramach VII Warsztatów Klinik Ginekologii GPSK UM w Poznaniu.
O czym dyskutowali eksperci?
Głównym przedmiotem debaty było stworzenie spójnego, ogólnokrajowego systemu łączącego profilaktykę pierwotną (szczepienia) z profilaktyką wtórną (nowoczesna diagnostyka). Podczas spotkania omówiono m.in. wdrażanie testów molekularnych HPV-DNA / HPV HR, badanie cytologiczne na podłożu płynnym (LBC) oraz potencjał samopobrania materiału przez pacjentki (self-sampling).
Eksperci podkreślili konieczność realizacji globalnej strategii WHO (90-70-90), która zakłada zaszczepienie 90% dziewcząt i chłopców przed ukończeniem 15. roku życia, objęcie 70% kobiet skutecznym screeningiem diagnostycznym oraz zapewnienie odpowiedniego leczenia dla 90% pacjentek ze zdiagnozowanymi zmianami przedrakowymi.
Stanowisko Onkofundacji Alivia
W dyskusji o barierach systemowych i społecznych ważny głos zabrała strona pacjencka. Onkofundację Alivia w panelu reprezentowała Paulina Gadomska-Dzięcioł, która zwróciła uwagę na potrzebę pilnych zmian w komunikacji i organizacji programu szczepień.
Subskrypcja, która zmienia życie
Twoja pomoc ma moc. Zostań Darczyńcą cyklicznym Onkofundacji Alivia i dodawaj odwagi co miesiąc: automatycznie i z sercem!
Przedstawicielka Alivii w swoim wystąpieniu położyła nacisk na obalenie powszechnego mitu, jakoby HPV był jedynie „kobiecym wirusem”. Przypomniała, że wywołuje on nie tylko raka szyjki macicy, ale również nowotwory głowy i szyi, odbytu czy prącia, dotykając w równym stopniu mężczyzn, a także może być przenoszony wertykalnie z matki na dziecko podczas porodu.
Kolejnym kluczowym wątkiem była potrzeba stworzenia systemu bez barier (frictionless). Samo znoszenie opłat za szczepionki nie przyniesie efektu, gdy odsetek zaszczepionych dzieci utrzymuje się na poziomie zaledwie około 20%. Aby to zmienić, niezbędne jest wprowadzenie e-zgód w Internetowym Koncie Pacjenta (IKP), uruchomienie narzędzi wspierających szkoły w realizacji szczepień oraz pełne wykorzystanie uprawnień pielęgniarek i położnych w POZ.
Paulina Gadomska-Dzięcioł zaznaczyła również, że rodzice potrzebują prostej i jednoznacznej komunikacji medycznej od lekarzy oraz mediów, wskazującej jasno, że szczepienie przeciw HPV to realna ochrona przed nowotworami. Rola organizacji pozarządowych i mediów polega na konsekwentnym pokazywaniu pełnego łańcucha ochrony, łączącego świadomość zagrożenia wirusem HPV z profilaktyką pierwotną u dzieci i regularną diagnostyką dorosłych za pomocą testów HPV-DNA lub cytologii.
Uczestnicy panelu
W debacie moderowanej przez red. Iwonę Schymallę oraz prof. dr. hab. n. med. Witolda Kędzię udział wzięli uznani specjaliści oraz przedstawiciele instytucji i organizacji społecznych. W gronie panelistów znaleźli się m.in. Konsultant Krajowy ds. Onkologii Ginekologicznej prof. dr hab. n. med. Mariusz Bidziński, Past President European Head and Neck Society prof. dr hab. n. med. Wojciech Golusiński, Główny Inspektor Sanitarny i Prezes KIZSE dr n. med. Paweł Grzesiowski, Prezes Polskiego Towarzystwa Medycyny Perinatalnej prof. dr hab. n. med. Jan Mazela, Przewodniczący Sekcji Patofizjologii Szyjki Macicy i Kolposkopii PTGiP prof. dr hab. n. med. Andrzej Nowakowski, Konsultant Krajowy ds. Ginekologii i Położnictwa prof. dr hab. n. med. Ewa Wender-Ożegowska, a także Jagoda Towalska z inicjatywy „Nie daj się HPV” oraz Martyna Wyrzykowska z Fundacji „SEXEDPL”.
Jako Onkofundacja Alivia kontynuujemy działania na rzecz usprawnienia ścieżki pacjenta, edukacji zdrowotnej oraz wprowadzania rozwiązań, które realnie ochronią kolejne pokolenia przed chorobami nowotworowymi.
